İran Cumhurbaşkanı Masoud Pezeshkian, BRICS ülkelerinin büyük ölçekli altyapı ve enerji projelerindeki riskleri üstlenmek üzere 10 milyar dolar başlangıç sermayesine sahip ortak bir reasürans şirketi kurmasını önerdi. Teklif, Orta Doğu’daki çatışmaların enerji, denizcilik ve politik şiddet risklerinde sigorta kapasitesi üzerindeki baskıyı artırdığı bir dönemde gündeme geldi.
Pezeshkian, 11 Eylül’de Yeni Delhi’de düzenlenen BRICS İş Forumu’nda yaptığı konuşmada ortak reasürans şirketinin, üye ülkelerdeki büyük altyapı ve enerji yatırımlarına güvence sağlamasının yanı sıra özel sektörün yatırım güvenini artırabileceğini belirtti. İran’ın Yeni Delhi Büyükelçiliği tarafından paylaşılan konuşmaya göre Pezeshkian, BRICS ülkeleri arasındaki ticarette ulusal para birimlerinin kullanımının artırılmasını ve Yeni Kalkınma Bankası’nın altyapı ile enerji projelerinin finansmanında daha güçlü rol üstlenmesini de önerdi.
Enerji Altyapısında 58 Milyar Dolarlık Onarım Riski
Teklifin gündeme geldiği dönemde Orta Doğu’daki çatışmalar enerji altyapısı üzerindeki riskleri artırıyor. Rystad Energy’nin tahminlerine göre çatışmalardan zarar gören enerji bağlantılı altyapının onarımı için gereken tutar 58 milyar dolara kadar çıkabilir. Bunun 50 milyar dolara varan bölümünün petrol ve doğal gaz tesislerindeki hasarlardan kaynaklanabileceği değerlendiriliyor.
The Insurer’ın aktardığı piyasa tahminlerine göre çatışmalardan kaynaklanan sigortalı deniz savaş riskleri ile politik şiddet ve terör kayıplarının şimdiye kadar yaklaşık 3 milyar dolar seviyesinde olduğu tahmin ediliyor. Bununla birlikte çatışmaların sürmesi nedeniyle nihai sigortalı kayıp tutarına ilişkin belirsizlik devam ediyor.
Denizcilik Riskleri İçin Yeni Kapasite Modelleri
Bölgedeki jeopolitik gerilimlerin deniz taşımacılığı ve uluslararası ticaret üzerindeki etkileri, bazı ülkeleri alternatif sigorta ve reasürans mekanizmaları oluşturmaya yöneltti. ABD Uluslararası Kalkınma Finansmanı Kurumu, mart ayında Körfez bölgesinde başlangıçta tekne, makine ve yük risklerine odaklanan ve yaklaşık 20 milyar dolara kadar kaybı karşılayabilecek bir denizcilik reasürans mekanizması duyurdu.
Hindistan da Hint kontrolündeki veya Hint bayraklı gemiler için tekne, yük, koruma ve tazmin (P&I) ile savaş risklerini kapsayan Bharat Maritime Insurance Pool’u devreye aldı. Havuz, devlet desteğine başvurulmadan önce kendi kapasitesi üzerinden 100 milyon dolara kadar hasar ödemesi yapabiliyor.
Deniz Yollarının Güvenliği de Gündemde
BRICS İş Forumu’na Hindistan Başbakanı Narendra Modi ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin de katıldı. Modi konuşmasında küresel ticaretin sürdürülebilmesi için deniz yollarının güvenli olması, tedarik rotalarının açık tutulması ve deniz çalışanlarının emniyetinin korunması gerektiğini vurguladı.
Modi, Pezeshkian ile gerçekleştirdiği ikili görüşmede de Batı Asya’daki çatışmaları ele aldı. Hindistan Dışişleri Bakanlığı’nın açıklamasına göre görüşmede bölgede kalıcı barış ve istikrarın sağlanmasının yanı sıra seyrüsefer ve ticaret özgürlüğünün korunmasının önemine dikkat çekildi.
Kaynak
The Insurer. (2026, 14 Eylül). Iran proposes $10 billion BRICS reinsurance company for infrastructure, energy risks. https://www.theinsurer.com/ti/reinsurancemonth/iran-proposes-10-billion-brics-reinsurance-company-for-infrastructure-energy-2026-09-14/
Husain, S. (2026, 12 Eylül). Pezeshkian proposes BRICS reinsurance company with US$10 bln capital. Bernama. https://www.bernama.com/en/news.php/?id=2606253
